Verkiezingen algemeen

Wie mogen er allemaal stemmen?

Bij de verkiezingen voor de gemeenteraad mogen alle Nederlanders stemmen die op de dag van de stemming 18 jaar of ouder zijn. Mensen die door de rechter uit het kiesrecht zijn ontzet als bijkomende straf bij een strafrechtelijke veroordeling mogen niet stemmen.

Mensen die wegens een geestelijke stoornis onder curatele zijn gesteld, kunnen ook gewoon aan de verkiezing deelnemen. De Grondwet en Kieswet zijn op dit punt in 2008 aangepast.
Mensen die door de rechter uit het kiesrecht zijn ontzet als bijkomende straf bij een strafrechtelijke veroordeling mogen niet stemmen.

Moet ik stemmen?

Nee, u bent niet verplicht om te stemmen. Stemmen is een recht in Nederland; u mag zelf bepalen of u er gebruik van maakt. Het recht om te stemmen is de basis van onze vrijheid en democratie. Dankzij dit recht mag u een mening hebben én deze ook geven. En door te stemmen oefent u mede invloed uit op de wijze waarop de gemeenteraad wordt vertegenwoordigd. Als u wel wilt stemmen, maar op de dag zelf niet kunt, kunt u iemand anders machtigen.

Wat zijn de openingstijden van de stemlokalen?

De stemlokalen zijn geopend van 7.30 tot 21.00 uur. 

Kan ik blanco stemmen?

De mogelijkheid bestaat om blanco te stemmen. U kruist dan geen van de vakjes aan en maakt geen andere aantekeningen op het stembiljet. U vouwt uw stembiljet dus onbeschreven dicht en stopt het in de stembus.
Een blanco stem wordt wel meegenomen bij het bepalen van de opkomst (het aantal mensen dat naar het stembureau is gekomen om te stemmen). Een blanco stem telt niet bij de berekening van de uitslag en de kiesdeler/kiesdrempel. Daarvoor worden uitsluitend de stemmen die uit zijn gebracht op een van de kandidaten geteld.
Het uitbrengen van een blanco stem heeft, evenals het niet-stemmen, geen enkele invloed op de zetelverdeling. Dat een niet-uitgebrachte stem naar de grootste partij gaat, is een misvatting.

Wanneer wordt mijn stem als ongeldig aangemerkt?

Een stem is ongeldig wanneer die is uitgebracht op een ander stembiljet dan u is uitgereikt in het stembureau. Ook is een stem ongeldig wanneer u niet duidelijk maakt op wie u stemt (door het geheel of gedeeltelijk rood maken van het witte stipje in het stemvak), of wanneer u meerdere vakjes rood maakt of met een andere kleur stemt. Schrijf verder niet op het stembiljet. U loopt dan namelijk het risico dat uw identiteit wordt achterhaald en uw stembiljet daardoor ongeldig wordt.

Wat gebeurt er met mijn stem als ik niet stem?

Het niet deelnemen aan de verkiezing heeft, evenals het uitbrengen van een blanco stem of een ongeldige stem, geen enkele invloed op de zetelverdeling. Dat een niet-uitgebrachte stem naar de grootste partij gaat, is een misvatting.

Kan ik helpen tijdens de verkiezingen voor de gemeente?

U kunt u opgeven als stembureaulid bij uw gemeente. Sommige gemeenten zoeken naast stembureauleden personen die na sluiting kunnen helpen tellen van de stemmen. Stembureauleden en eventuele helpers bij het tellen worden aangewezen door de burgemeester en wethouders. De meeste gemeenten beginnen al circa drie maanden vóór de verkiezing met het aanwijzen en opleiden van stembureauleden. Geef u dus tijdig op.

Wat moet ik bij me hebben om te mogen stemmen?

Kiezers moeten een identiteitsdocument tonen voor ze worden toegelaten tot de stemming. Zonder identiteitsbewijs kan een kiezer niet deelnemen aan de verkiezing. Nederlandse identiteitsdocumenten zijn: paspoorten, identiteitskaarten en rijbewijzen. Kiezers kunnen zich in het stemlokaal identificeren met een identiteitsbewijs dat op de dag van de stemming maximaal vijf jaar is verlopen. 

Top